Yaşadığım Yerde Etkin

Ders 3.1

Yaşadığım Yer

Bu neden önemli

Bir şehrin olağan hayatına katılmak, BM Engelli Hakları Sözleşmesi'nin 19. maddesine göre bir haktır. Uygulamada ise birçok genç boş zamanını evde ya da özel kurumlarda geçirir ve umumi bir mekânı tek başına nadiren kullanır.

İşe neyin var olduğunu bilmekle başlanır. Kütüphaneler, gençlik merkezleri, belediye hizmetleri ve erişilebilir spor tesisleri çoğu zaman ücretsizdir ve aileler çoğu zaman bunlardan haberdar değildir. Bir mekânı kullanmak üç şey gerektirir: oraya ulaşmak, orada ne olduğunu bilmek ve o yerin sosyal kurallarını bilmek. Üçü de gidilerek öğrenilir; önce birlikte, sonra her seferinde daha az yardımla.

Neler yardımcı olur

• Grupla birlikte şehrinizin gerçek bir haritasını yapın, gerçek mekânların fotoğraflarını kullanın.
• Her ziyareti kısa bir resimli hikâyeyle hazırlayın: ne olacak ve ne söylenecek.
• Kurumu önceden arayın. Birçoğu gençleri ağırlamaktan ve işlerini anlatmaktan memnun olur.
• Kendinden emin olana kadar ziyareti tekrarlayın, ancak ondan sonra geri çekilin.
• Ziyaretlere engelsiz akranları da götürün.

Ders 3.2

Spor ve Hareketli Yaşam

Bu neden önemli

Dünya Sağlık Örgütü gençler için günde en az 60 dakika hareket önerir ve bu öneri engelli kişiler için de geçerlidir. Zihinsel engelli gençler ise genellikle akranlarından daha az hareketlidir ve çok daha az kulübe katılır.

Bu projedeki araştırma, sporun kapsayıcılığın en güçlü araçlarından biri olduğunu gösterdi: yalnızca sağlığı ve hareket becerilerini değil, takım çalışmasını, özgüveni ve arkadaşlıkları da kuruyor. En etkili model, zihinsel engelli ve engelsiz gençlerin birlikte oynadığı birleşik takımlar oldu. Spor sosyal kuralları da açıkça öğretir: sıranı bekle, kurallara uy, hakemin kararını kabul et, takımını destekle.

Neler yardımcı olur

• Başarabileceği bir etkinlik seçin, zorluğu sonra ekleyin.
• Kuralları ve malzemeyi uyarlayın: daha büyük top, daha alçak pota, daha çok süre, daha kısa mesafe.
• Birleşik takımlar için yerel kulüplere ve Special Olympics programlarına sorun.
• Modül 2'nin becerilerini çalışmak için sporu kullanın: selamlaşma, sıra alma, duygularla baş etme.
• Yalnızca kazanmayı değil, katılmayı ve denemeyi kutlayın.

Ders 3.3

İlk İşim

Bu neden önemli

İş; gelir, bir rol, ilişkiler ve özgüven getirir; ancak zihinsel engelli kişilerin istihdam oranları Avrupa'nın her yerinde çok düşüktür. Okuldan işe geçiş, gençlerin çoğunun kaybedildiği yerdir: geçiş programları azdır ve birçok genç okuldan doğrudan evde kalmaya geçer.

Destekli istihdam, uzun hazırlığın tam tersi yönde çalışır: kişi gerçek bir işe yerleştirilir ve orada bir iş koçuyla eğitilir. Bundan önce gençlerin hangi işlerin olduğunu, neyde iyi olduklarını ve işverenlerin ilk sorduğu becerileri bilmesi gerekir: zamanında gelmek, talimatlara uymak, yardım istemek ve güvenilir olmak. Resimli talimatlar, sabit bir düzen ya da molalar için sakin bir yer gibi uyarlamalar bir lütuf değil, bir haktır.

Neler yardımcı olur

• İlgi alanlarından başlayın. Hayvanları seven biri bir evcil hayvan dükkânında ya da çiftlikte iyi iş çıkarabilir.
• Mümkün olduğunda gerçek iş yerlerini kullanın. Birkaç saatlik gerçek iş, pek çok dersten daha fazla öğretir.
• İş yerinde resimli görev kartları ve görsel çizelge kullanın.
• İşvereni ve çalışma arkadaşlarını hazırlayın: net talimat nasıl verilir, geri bildirim nasıl verilir.
• İlk maaşı ya da ilk belgeyi kutlayın. Yetişkin hayatına doğru büyük bir adımdır.

Ders 3.4

Küçük Sosyal İşimiz

Bu neden önemli

Sosyal işletme, her işletme gibi ürün ya da hizmet satar; ancak sosyal bir amaç için vardır ve kalanı bu amaca geri koyar. You Are Part of Us Vakfı'nın sosyal pastanesi buna bir örnektir ve engelli gençlere eğitim ile iş sağlar.

Bu yaşta girişimcilik iş planlarıyla değil, ekip hâlinde yapılan gerçek ve küçük bir projeyle öğretilir. Grup fikri seçer, planlar, üretir, satar ve parayla ne yapılacağına birlikte karar verir. Herkesin güçlü yanına uyan bir rolü olur. Üç kelime yeter: malzemeye ne ödedik, müşteri ne ödüyor ve geriye ne kalıyor.

Neler yardımcı olur

• Hem fikri hem de iyi amacı grup seçsin. Kararın sahibi olmak, çabayı yaratan şeydir.
• Küçük ve tekrar eden adımlarla yapılabilen bir ürün seçin.
• Herkese güçlü yanına uyan bir rol verin ve bir sonraki projede rolleri değiştirin.
• Pazar Günü'ne aileleri, akranları ve yerel basını çağırın ki yetenekler görülsün.
• Etkinlikten sonra konuşun: ne iyi gitti ve neyi farklı yapardık?